რა კომპონენტებს გამოვყოფთ ჯანმრთელობაში?

ჯანმრთელობაზე შეიძლება გავლენა იქონიოს სხვადასხვა ფაქტორების ფართო სპექტრმა. სრულფასოვანი ჯანმრთელობის მიღწევა დაკავშირებულია კეთილდღეობის მდგომარეობასთან, რომელიც დამოკიდებულია  ინდივიდუალურ კომპონენტებზე. 

ბიოლოგიური და ფიზიკური ფაქტორები. მაგალითად, გენეტიკური ან ბიოქიმიური მაჩვენებლები, ფიზიკური და მოძრაობის უნარი, ანატომიური ცვლილებები, არტერიული წნევა და სხვ. ფიზიკური ზრუნვა საკუთარ თავზე მოიცავს ჯანსაღ და აქტიურ ცხოვრების წესს, ძილის ჰიგიენას და ა.შ. 

ფსიქოლოგიური ფაქტორები. უფრო სუბიექტურია — შეიძლება იყოს ჩვენი გრძნობები, ემოციები, პიროვნული თავისებურებები, ენერგიისა და სიცოცხლის ძალის დონე, თვითშეფასება, გამძლეობა და მოტივაცია. ფსიქოლოგიური ზრუნვა საკუთარ თავზე შეიძლება დაეხმაროს ადამიანს ბალანსის გაუმჯობესებასა და სტრესულ სიტუაციებზე მედეგობის გაძლიერებაში. 

სოციალური და ეკონომიკური ფაქტორები. ამ კატეგორიაში შედის განათლება, სამუშაო გარემო, ფინანსური მდგომარეობა, თვითკმარობა, ასევე თავისუფალი დრო და დასვენება. ჩვენი ურთიერთობები სამყაროსა და გარემოსთან, ასევე სოციალური კავშირები მოქმედებს ჩვენს კეთილდღეობასა და მთლიან ჯანმრთელობაზე. 

სულიერი ფაქტორები ჯანმრთელობის მნიშვნელოვანი ნაწილია და მათი გაგება რელიგიის კლასიკური განმარტების მიღმაც შეიძლება. ეს შეიძლება ნიშნავდეს განცდას, რომ ჩვენ ვართ რაღაც უფრო დიდი მთლიანობის ნაწილი. ასეთი განცდის პოვნა ბუნებასთან, რელიგიასთან ან კულტურულ რიტუალებთან კავშირის მეშვეობით შეგვიძლია. 

ჩამოთვლილი კომპონენტების ურთიერთკავშირი და ურთიერთზეგავლენა ქმნის ჯანმრთელობის მდგომარეობას. თითოეულ ელემენტს სჭირდება განსაკუთრებული ზრუნვა და ყურადღება. ამ კომპონენტებს შორის ბალანსი გვეხმარება გავზარდოთ მედეგობა და უნარი, ვუპასუხოთ არასასურველ გამოწვევებს.    (PhDr. Petr Košik, M.Sc)